Trang chủ > Bài viết

Bài viết

Bốn Thánh Tử Đạo Giáo Phận Phát Diệm: 2- Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh, Thầy giảng

Kim Ân | 12:16 | 06/05/2018

Đinh Văn Thanh sinh năm 1796 tại làng Nộn Khê , thuộc huyện Yên Mô, phủ Trường Yên, trấn Thanh Hoa ngoại trong một gia đình ngoại giáo. Đến năm 18 tuổi, Đinh Văn Thanh được ơn Chúa soi sáng.

    GIOAN BAOTIXITA ĐINH VĂN THANH, THẦY GIẢNG

    1796-1840

    Thời thơ ấu

    Đinh Văn Thanh sinh năm 1796 tại làng Nộn Khê[1], thuộc huyện Yên Mô, phủ Trường Yên, trấn Thanh Hoa ngoại[2] trong một gia đình ngoại giáo. Đến năm 18 tuổi, Đinh Văn Thanh được ơn Chúa soi sáng, cậu học giáo lý và chịu phép thánh tẩy tại Phúc Nhạc. Cậu luôn tỏ ra khiêm nhường và sốt sắng, nên đã được nhận vào Nhà Đức Chúa Trời.

    Sau đó, khi được gia nhập bậc thầy giảng, thầy Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh giúp cha Phaolô Phạm Khắc Khoan, lúc đó là cha chính xứ Phúc Nhạc. Thầy được trao nhiệm vụ quản lý tất cả tài sản, ruộng đất, nhà cửa của địa phận Tây Đàng Ngoài tại trại Đông Biên[3].  

    Người quản lý trung tín

    Dù sức khoẻ không tốt, thầy Thanh đã cần mẫn chu toàn công việc được trao phó với lòng nhiệt thành. Tài thu xếp công việc cùng những đức tính nổi bật của thầy từng được cha xứ ca ngợi, đồng thời, những người làm việc trong trại cũng hết lòng kính phục thầy. Tuy nhiên, thầy không vì thế mà kiêu căng, trái lại, thầy luôn biết giữ đúng chức phận của mình, luôn xin ý kiến cha Khoan và nhường quyền quyết định mọi chuyện cho cha.

    Chiều ngày 23-8-1837, cha Khoan đi thăm kẻ liệt tại Trại Bò, rồi qua đêm tại nhà ông Dụ, là phó chánh tổng và là người công giáo, tại làng Đông Biên. Vì lúc đó là thời cấm đạo, ông phó tổng dụ đã đứng ra nhận tất cả ruộng vườn, nhà cửa của Nhà Chung tại trại Đông Biên. Phó lý trưởng dò biết cha Khoan qua đêm tại nhà ông phó tổng Dụ, liền báo cho lý trưởng biết. Viên lý trưởng lấy cớ đi thu thuế, đem theo tuần đinh tới vây nhà ông phó tổng Dụ. Họ bắt được cha Phaolô Phạm Khắc Khoan cùng với hai thầy giảng Phêrô Nguyễn Văn Hiếu và Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh.


    Chứng nhân kiên trung

    Sau khi bị bắt, cả ba bị giải lên thành Ninh Bình và bị giam vào ngục thất. Thầy Thanh vẫn giữ nguyên tính cách điềm đạm, luôn khiêm tốn nhường cho cha Khoan nói trước và khi cần, thầy từ tốn lặp lại những lời của cha Khoan. Lúc đầu, khi quan tỉnh hỏi đến thầy Thanh, thầy đáp:

    - Tôi là đầy tớ của đạo trưởng. Ý tôi cũng giống như ý người. Quan lớn thương tôi thì tôi được sống, còn nếu quan lớn bắt tôi bỏ đạo, tôi thà chết còn hơn bước qua thập giá.

    Quan tỉnh truyền đánh đòn, thầy chịu đựng đòn vọt mà không kêu ca tiếng nào. Quan truyền đóng gông, bắt đeo xiềng, cùm chân và giam thầy vào ngục.

    Quan cho rằng tấm gương can đảm của cha Khoan là động lực khích lệ các thầy giảng, nên đã giam riêng cha ở phòng giam khác. Sau đó, nhiều lần quan truyền đem thầy Thanh ra thẩm vấn. Thầy phải chịu những cuộc tra khảo dữ dội. Có lúc quan dùng lý lẽ chứng tỏ cho thầy thấy rằng đạo thầy theo là thứ tà đạo vô lý, có khi quan dùng lời đường mật dụ dỗ, lúc khác, quan đem những cực hình khủng khiếp ra đe doạ thầy. Quan doạ sẽ mổ bụng, bổ đầu, vv… Quan còn nói:

    - Cụ Duyệt đã vâng theo lệnh vua, ngươi cũng hãy theo gương cụ ấy đi!

    Đồng thời với những lời đe dọa dụ dỗ, nhiều lần quan tỉnh truyền lôi thầy qua thập giá, nhưng vị chứng nhân đức tin luôn cưỡng lại đám quân lính, co chân lên để không chạm vào thập giá.

    Cũng rất nhiều lần, các quan đem thầy ra đánh đòn dữ dội, khi thì hai mươi, khi thì ba mươi roi. Thầy chịu đòn mà không kêu ca nửa lời khiến các quan hết sức ngạc nhiên. Chứng kiến cảnh này, một viên quan đã thốt lên:

    - Thân xác tên Thanh này trơ như đá, hắn chẳng để tâm đến roi đòn. Roi đánh vào hắn cứ như đánh vào gỗ vậy.

    Sau khi giam riêng, tra khảo đánh đập thầy Thanh mười một ngày, nhưng không thể khiến thầy thay lòng đổi dạ, các quan lại cho thầy được ở chung với cha Khoan. Ngày 6-9, một linh mục Việt Nam đã đưa Mình Thánh lọt qua các cánh cửa ngục thất để trao cho các vị chứng nhân đức tin. Điều này khiến các vị được an ủi rất nhiều.

    Không thể thuyết phục được các vị, các quan tỉnh họp nhau nghị án: cha Phaolô Phạm Khắc Khoan chịu án trảm quyết, thầy Phêrô Nguyễn Văn Hiếu và Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh chịu án xử giảo giam hậu. Hai thầy giảng tỏ ra hơi buồn vì không được xử án chung với thầy mình là cha Khoan. Tuy nhiên, án gửi vào kinh thành Huế khá lâu, nhưng không nhận được bản châu phê của nhà vua. Thầy Thanh dùng thời gian chờ đợi để ăn chay, cầu nguyện và làm việc bác ái. Thầy thường giữ chay tịnh rất nhiệm nhặt, nhưng đồng thời lời nói, cách cư xử của thầy luôn tạo nên niềm nhẹ nhàng cho các bạn tù. Đôi khi, ba vị chứng nhân đức tin cũng được chịu Mình Thánh Chúa do các tín hữu lén lút đưa tới.

    Hơn một năm sau, vào tháng 11-1839, nhà vua truyền dụ cho các quan tỉnh Ninh Bình phải tiếp tục cố gắp ép ba vị bỏ đạo. Quan án sát lại truyền đem thầy Hiếu và thầy Thanh ra công đường để dụ dỗ và đe dọa. Thầy Thanh vẫn cương quyết trung thành không lùi bước. Mỗi khi quan thôi thúc quá, thầy liền lớn tiếng đọc kinh Mười Điều Răn. Không lay chuyển nổi các vị, các quan lấy lại bản nghị án thứ nhất. Hai thầy giảng cùng bị kết án chém đầu ngay tức khắc. Vua Minh Mạng châu phê ngay, nhưng bản án được chuyển tới tỉnh Ninh Bình vào cuối năm nên việc xử án được dời lại.

    Cũng vào dịp này quan án sát mới được bổ nhiệm tới Ninh Bình, quan muốn thuyết phục cả ba vị bỏ đạo. Trước công đường, cha Khoan lên tiếng từ chối lời đề nghị của quan án. Thầy Thanh cũng biểu lộ rằng mình toàn tâm toàn ý noi theo cha Khoan.

    Thấy rằng không thể làm cho các chứng nhân đức tin đổi ý, quan án sát quyết địnhh y án chém đầu cả ba vị vào ngày 28-4-1840. Đêm vọng ngày chịu án, thầy Thanh thức suốt đêm cầu nguyện.

    Trên đường ra pháp trường, thầy Thanh hòa lời với cha Khoan và thầy Hiếu hát Kinh Tạ Ơn (Te Deum). Tới pháp trường thầy Thanh còn tiếp tục hát, sau đó thầy cầu nguyện và vươn cổ cho lý hình xử án. Viên đao phủ chém rơi đầu thầy chỉ bằng một nhát chém.


    Xác các vị được đưa về làng Yên Mối, sau đó được chuyển tới Phúc Nhạc.

    Ngày 27-5-1900, Đức Lêô XIII tuyên bố thầy Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh là bậc chân phúc. Ngày 19-6-1988, Đức Gioan Phaolô II đã tuyên thánh thầy Gioan Baotixita Đinh Văn Thanh.

    Kim Ân

    (còn tiếp)


    [1]Tên địa danh này trong cuốn sách của Adrien Launay, Les cinquante-deux serviteurs de Dieu, tr 21,là Non-khe. Tên gọi Non Khe từng xuất hiện nơi tấm bản đồ trong cuốn sách của A. de Rhodes, Histoire du Royaume de Tunquin, Lyon 1651. Chúng tôi dựa theo dạng chữ Hán trong bộ Đồng Khánh địa dư chí, 嫩溪, đọc thành Nộn Khê.

    [2]Chúng tôi ghi tên các địa danh theo hệ thống hành chính vào thời điểm đó. Sang thời Nguyễn, xã Nộn Khê thuộc tổng Nộn Khê, huyện Yên Mô, phủ Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình.

    [3]Nay là giáo xứ Nam Biên, giáo phận Phát Diệm.


    Số lượt xem: 549 Gửi cho bạn bè      In trang này
    >> CÁC TIN KHÁC
     
    Tòa giám mục Phát Diệm
    75 Phát Diệm Đông – Kim Sơn – Ninh Bình
    ĐT: 0303.862.058 – Fax: 0303.862 724
    Email: tgmpdiem@gmail.com

    Ban biên tập
    Email: bbt@phatdiem.org
            Copyright 2011
    Tòa giám mục Phát Diệm
    Loading ...